“Unravelling the Myth Behind Black Cats” ไขตำนานเบื้องหลังของ “แมวดำ”

เป็นเรื่องที่น่าเสียดายที่ "แมวดำ" มักถูกมองว่าเป็นสัญลักษณ์ของ "ไสยศาสตร์" มันจึงมักไม่ค่อยได้รับการอุปถัมภ์เลี้ยงดูจากที่พักพิงเท่าไหร่ แต่ในความเป็นจริงก็ยังมีหลายวัฒนธรรมที่มีความเชื่อที่แตกต่างกันไปเกี่ยวกับแมวดำเช่นกัน 

ซึ่งอันที่จริงการเห็นแมวดำนั้นเกี่ยวข้องกับโชคลาง และมีทั้งดีและไม่ดีมาเป็นเวลาหลายพันปีมาแล้ว และเราก็มีวันฉลอง "วันแมวดำโลก" (ซึ่งตรงกับวันที่ 27 ตุลาคม ของทุกปี) ก่อนจะถึงวันฮาโลวีน (วันที่ 31 ตุลาคม)

"แมวดำ" มาจากไหน?
"ไสยศาสตร์" แมวดำในวัฒนธรรมตะวันตกมีมาตั้งแต่สมัยกรีกโบราณมาแล้ว ตามตำนานเทพเจ้ากรีก "Hera" ภรรยาของ "Zeus" ได้เปลี่ยนให้ "Galinthias" คนรับใช้ของเธอนั้นกลายเป็นแมวดำ เพื่อเป็นการลงโทษที่ขัดขวางการเกิดของ "Hercules" (เป็นลูกของเทพซุส) และ "Galinthias" ก็ยังเป็นผู้ช่วยของ "Hekate" (เทพีแห่งคาถา) ดังนั้นแมวดำจึงมีความหมายเฉพาะตัวในวัฒนธรรมที่หลากหลายนับแต่นั้น

ตำนานความเก่าแก่ของ "แมวดำ"
คงต้องย้อนกลับไปยังยุคกลางกันเลยทีเดียว ตั้งแต่ศตวรรษที่ 13 ของ "สมเด็จพระสันตะปาปาเกรกอรี่ที่ 9" (Pope Gregory IX) นั้นได้ออกบัญญัติระบุว่าเป็น "ปีศาจ" มักจะเข้าสิงในสัตว์ที่มีขนสีดำ มันเลยรวมถึงแมวดำไปด้วยจึงทำให้แมวดำจึงเป็นสัญลักษณ์ของปีศาจจนถึงทุกวันนี้ และหลายคนก็เชื่อเช่นนั้นมาโดยตลอด

Gregory IX (By Wikimedia Commons)

ทำให้ตลอดหลายศตวรรษที่ผ่านๆมา แมวดำที่ควรจะเป็นสัตว์เลี้ยงที่เป็น "มิตร" เหล่านี้กลับได้รับการตีตราจากตำนานทางวัฒนธรรม และประวัติศาสตร์ ไสยศาสตร์ หรือแม้แต่นิทานที่ทำให้มนุษย์นั้นมีทั้งเคารพหรือไม่ก็หวาดกลัวมัน

แมวดำถูกรับเลี้ยงน้อยกว่าแมวสีอื่นๆ
จากการรายงานของ "American Society for the Prevention of Cruelty to Animals (ASPCA)" ได้ให้ข้อมูลว่า แมวดำนั้นถูกรับไปเลี้ยงน้อยกว่าแมวสีอื่นๆ เจ้าหน้าที่บอกว่าคงจะเป็น "อคติ" ที่มีต่อแมวดำ จากการรับรู้ที่ยังคงอยู่ จึงไม่แปลกใจเลยว่า..ตำนานในเชิงลบต่างๆเกี่ยวกับแมวดำ มันมีความเชื่อในทางบวกเกี่ยวกับแมวดำเหล่านี้ไปด้วย แต่คุณก็ยังสามารถที่จะตัดสินใจใหม่ และมองว่าแมวดำเหล่านี้มันก็ยังเป็นสัตว์ที่สง่างามได้ทั้งในกลางวันและกลางคืน

1 ความเชื่อทางไสยศาสตร์ "แมวดำ" เป็นแม่มดปลอมตัวมา
มันมาจากนิทานพื้นบ้านสมัยยุคกลางที่ยังคงปลูกฝังชื่อเสียงของแมวดำที่สวยงามเหล่านี้ว่า มันมีความเกี่ยวข้องกับ "แม่มด" และคาถามานานแล้ว วันกันว่าเรื่องราวมันเริ่มต้นจากการที่เห็นแมวดำวิ่งเข้าไปในบ้านที่คิดว่าเป็นที่อยู่อาศัยของแม่มดในช่วงยุคกลาง ดังนั้นแมวดำจึงถูกตีตราว่าเป็นเหมือนสัญลักษณ์ของ "มนต์ดำ"

และคิดว่าแมวดำที่ออกมาหากินในยามกลางคืนนั้นคือเป็นแม่มดปลอมตัวมา หรือเป็นสัตว์เลี้ยงปีศาจของแม่มดที่ส่งมาให้สอดแนมมนุษย์ ดังนั้นตั้งแต่ช่วงต้นศตวรรษที่ 13 ในยุโรป จนถึง "แม่มดซาเลม" ในศตวรรษที่ 17 ในรัฐแมสซาชูเซตส์ แมวดำจึงถูกฆ่าไปพร้อมกับผู้ที่ถูกมองว่าเป็นแม่มด เพราะมองว่าแมวดำนั้นเป็นสัญลักษณ์เกี่ยวข้องกับ "เวทมนต์" โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงเทศกาล "วันฮาโลวีน"

2 ความเชื่อไสยศาสตร์ "แมวดำ" เสมือนเป็นโชคร้าย
แมวดำนั้นเกี่ยวข้องกับ "ความโชคร้าย" เช่นกัน มันเป็นเรื่องน่าเศร้าที่ "ความตาย" หรือความหวาดกลัว แมวดำนี้เหมือนจะมาจากสมัยยุคกลาง ที่มองว่าสัตว์ที่มีขนสีดำเข้มรวมทั้ง "อีกา" จึงเป็นการส่งสัญญาณถึงความตาย

โดยในศตวรรษที่ 16 ในอิตาลี เชื่อกันว่าความตายกำลังใกล้เข้ามา หากแมวดำนั้นไปนอนบนเตียงคนป่วย ในสหรัฐอเมริกาก็เชื่อกันว่าจะเจอโชคร้าย ถ้าแมวดำเดินไปตามเส้นทางเดียวกันกับคุณ หรือสมาชิกในครอบครัวอีกคนจะต้องตาย หากคุณเห็นแมวดำระหว่างขบวนแห่ศพ หรือจะเป็นลางไม่ดีถ้าคุณเห็นแมวดำเดินผ่านคุณไป ซึ่งความคิดทั้งหมดเหล่านี้ก็เป็นเพียงความเชื่อในทางไสยศาสตร์นั้นเอง

3. ความเชื่อไสยศาสตร์ "แมวดำ" ถือเป็น "โชคดี"
เชื่อกันว่าแมวดำก็นำมาซึ่ง "ความโชคดี" ในหลายๆด้านเช่นกัน อย่างในอียิปต์โบราณแมวดำจะได้รับการยกย่องบูชาอย่างสูง และพวกมันก็คือ "บาสท์" (Bastet) เทพเจ้าแมว (ที่มีศีรษะเป็นแมวแต่ร่างกายเป็นคน) เป็นเทวีแห่งความรัก การเจริญพันธุ์ การป้องกันโรคภัย และความอุดมสมบูรณ์ของชาวอียิปต์

The Goddess Bastet (By Wikimedia Commons)

4. ส่วนความเชื่อ "แมวดำ" ใน "ด้านดีๆ" ของประเทศอื่นๆ
• ในเอเชียและสหราชอาณาจักร คุณจะโชคดีในชีวิตถ้าคุณมีแมวดำ
• ในญี่ปุ่น คุณจะโชคดีในการค้นหา "ความรัก" หากคุณพบแมวดำ
• ในอังกฤษ เจ้าสาวจะโชคดีในการแต่งงานถ้าหากเธอได้รับแมวดำเป็นของขวัญ
• ในยุโรป ลูกเรือจะเดินทาง "ปลอดภัย" ถ้าหากพวกเขานำแมวดำขึ้นไปบนเรือ
• ในสกอตแลนด์ คุณจะมีความเจริญรุ่งเรืองหากแมวดำมาปรากฎที่ประตูบ้านหรือที่ระเบียงของคุณ
• ในฝรั่งเศส สิ่ง "มหัศจรรย์" จะเกิดขึ้นถ้าคุณได้พบแมวดำ

ซึ่งในวัฒนธรรมอื่นๆทั่วโลกอาจจะเป็นสัญญาณของ "ความโชคดี" หรือหากคุณฝันถึงแมวดำ และถ้าได้เห็นมันกำลังเดินเข้ามาหาคุณ หรือหากคุณบังเอิญไปพบแมวดำที่มีขนสีดำมันเงางามของมันเข้าก็ตาม และนี่ก็คือเรื่องราวตำนานความเชื่อของ "แมวดำ" ที่มีที่มาที่ไปว่า..ทำไม ? มันจึงเป็นสัญลักษณ์ทั้งดีและไม่ดีสำหรับมนุษย์ที่ยังคงมี "ความเชื่อ" มาจากตำนานในอดีตนั้นเอง