สมบัติโบราณชิ้นสำคัญของไทย ที่มีการทวงคืนได้จากประเทศสหรัฐอเมริกา

เนื่องจากประเทศไทยตั้งอยู่ในดินแดนเก่าแก่ ที่มีการตั้งรกราก
และมีอารยธรรมมายาวนาน ปัจจุบันหลายจังหวัดในประเทศไทย
เลยมีสถานที่สำคัญในกลุ่ม 'โบราณสถาน' อยู่เป็นจำนวนมาก
หลายที่อยู่ในสภาพดี แต่หลายที่ก็ชำรุดทรุดโทรมและพังทลายไปตามกาลเวลา
เพราะไม่ได้รับความสนใจจนมีหน่วยงานเข้าไปช่วยบูรณะซ่อมแซม

หนึ่งในโบราณสถานที่สวยสมบูรณ์และมีชื่อเสียงที่สุด
ก็คือ 'ปราสาทหินเขาพนมรุ้ง' ที่จังหวัดบุรีรัมย์ ที่นอกจากตัวปราสาท
และบริเวณรอบ ๆ จะสวยงามและเป็นที่นิยมของนักท่องเที่ยวแล้ว
องค์ประกอบหนึ่งของปราสาท อย่าง 'ทับหลังนารายณ์บรรทมสินธุ์'
ก็ถือว่ามีชื่อเสียง และเป็นที่รู้จักมากไม่แพ้กัน

'ทับหลังนารายณ์บรรทมสินธุ์'
เป็นแผ่นหินขนาดใหญ่ที่ลักลวดลายโบราณ ตามคติความเชื่อ
ของศาสนาพราหมณ์เอาไว้ งานศิลปะโบราณชิ้นนี้สูญหายไป
จากตัวปราสาท ในช่วงปี พ.ศ. 2503-2504 ในช่วงสงครามเวียดนาม
ที่มีการทำลายปราสาทหลายแห่ง มีการพบและยึดคืนบางชิ้นส่วน
จากร้านขายของเก่าในปี 2508 และมีรายงานจากนักโบราณคดีในปี 2516
ว่าพบทับหลังนี้ ที่สถาบันศิลปะ ในเมืองชิคาโก สหรัฐอเมริกา
ก่อนจะเริ่มมีการทำเรื่องเพื่อขอคืนในเวลาต่อมา

กระบวนการขอคืนงานศิลปะชิ้นสำคัญนี้พบกับปัญหามากมาย
ผ่านเวลาที่ยืดเยื้อนานนับสิบปี จนกระทั่งทางการสหรัฐยอมส่งคืนให้ไทย
ทับหลังชิ้นนี้ถูกส่งกลับมาถึงไทยเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน 2531
ปัจจุบันถูกนำไปติดตั้งไว้ในตำแหน่งเดิมที่ปราสาทหินเขาพนมรุ้ง จังหวัดบุรีรัมย์