กุ้งที่หายากและพบได้น้อยที่สุด มีโอกาสพบเพียง 1 ใน 50 ล้านตัว

Split Color Lobster
หรือ กุ้งมังกรครึ่งสี (Half-and-Half Lobster)

เป็นหนึ่งในปรากฏการณ์ทางชีววิทยาที่หายากมากในธรรมชาติ
ลักษณะเด่นคือร่างกายถูกแบ่งออกเป็นสองสีอย่างชัดเจนตามแนวยาว
จากส่วนหัวจรดหาง โดยแต่ละด้านมีสีแตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัด
เช่น ด้านหนึ่งเป็นสีน้ำเงินเข้ม อีกด้านเป็นสีแดง ส้ม หรือน้ำตาล
ซึ่งแตกต่างจากกุ้งมังกรทั่วไปที่มักมีสีสม่ำเสมอทั้งตัว

สาเหตุทางชีววิทยาที่ได้รับการยอมรับมากที่สุดคือภาวะ Gynandromorphism
หรือการมีลักษณะของทั้งเพศผู้และเพศเมียอยู่ในสิ่งมีชีวิตตัวเดียวกัน
โดยในกุ้งมังกร เพศผู้และเพศเมียมีความแตกต่างกันทั้งด้านโครงสร้างร่างกาย
ขนาดก้าม และการแสดงสี เมื่อเกิดความผิดปกติในการแบ่งเซลล์ตั้งแต่ระยะตัวอ่อน
ทำให้เซลล์แต่ละซีกของร่างกายพัฒนาไปคนละทิศทาง
จึงเกิดการแยกสีอย่างสมมาตรซ้าย-ขวา ซึ่งเป็นลักษณะเฉพาะของกุ้งมังกรครึ่งสี

ในแง่พันธุกรรม สีของกุ้งมังกรสัมพันธ์กับเม็ดสีและโปรตีนในเปลือก
โดยเฉพาะโปรตีนที่จับกับสารแอสตาแซนธิน (Astaxanthin)
ซึ่งทำให้กุ้งมังกรมีสีตั้งแต่น้ำตาล เขียว น้ำเงิน ไปจนถึงแดง
เมื่อการแสดงออกของยีนต่างกันในแต่ละซีกของร่างกาย จึงทำให้สีเปลือก
แตกต่างกันอย่างชัดเจน ไม่ใช่ผลจากสิ่งแวดล้อมหรืออาหารเพียงอย่างเดียว

Split Color Lobster จัดเป็นสิ่งมีชีวิตที่พบได้ยากอย่างยิ่ง
นักวิทยาศาสตร์ประเมินโอกาสการพบเพียงประมาณ 1 ใน 50 ล้านตัว
ทำให้ทุกครั้งที่มีการค้นพบมักได้รับความสนใจจากสื่อและวงการวิทยาศาสตร์
ส่วนใหญ่มักพบในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ โดยเฉพาะบริเวณชายฝั่งสหรัฐอเมริกา
และแคนาดา ซึ่งเป็นแหล่งประมงกุ้งมังกรสำคัญของโลก

ด้วยความหายากและคุณค่าทางวิชาการ กุ้งมังกรครึ่งสีแทบไม่ถูกนำไปบริโภค
แต่จะถูกส่งต่อไปยังพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ ศูนย์อนุรักษ์ หรือสถาบันวิจัยทางทะเล
เพื่อใช้ศึกษาเรื่องพันธุกรรม การพัฒนาของตัวอ่อน และความแตกต่างทางเพศในสัตว์ทะเล
นอกจากนี้ ยังถูกใช้เป็นตัวอย่างสำคัญในการสื่อสารให้สาธารณชน
เห็นถึงความหลากหลายและความซับซ้อนของธรรมชาติใต้ท้องทะเลอีกด้วย