จังหวัดที่เคยถูกยุบไปแล้ว แต่ถูกประกาศจัดตั้งให้เป็นจังหวัดอีกรอบ

4 จังหวัดในประเทศไทย ที่เคยถูกยุบ
แต่ได้กลับมามีสถานะเป็นจังหวัดอีกครั้ง

จังหวัดกาฬสินธุ์
— “ถูกยุบ” แล้ว “ตั้งกลับ” คนละยุคอย่างชัดเจน
กาฬสินธุ์เคยมีสถานะเป็นจังหวัด แต่ในช่วงปรับโครงสร้างการปกครองและการเงินของรัฐ
ได้มีประกาศในราชกิจจานุเบกษาให้ “ยุบเลิกจังหวัดกาฬสินธุ์ รวมท้องที่เข้าไว้
ในการปกครองของจังหวัดมหาสารคาม” (ประกาศลงราชกิจจานุเบกษา พ.ศ. 2474)
ต่อมาเมื่อเห็นความเหมาะสมด้านการบริหารพื้นที่ จึงมีพระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดกาฬสินธุ์
พ.ศ. 2490 กำหนดให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2490
และระบุการแยกอำเภอหลักหลายอำเภอออกจากมหาสารคาม
เพื่อ “จัดตั้งเป็นจังหวัดกาฬสินธุ์” อีกครั้ง

จังหวัดสมุทรปราการ
— ถูกยุบช่วงสงคราม แล้วฟื้นคืนสถานะด้วยกฎหมายจัดตั้งจังหวัด
สมุทรปราการเป็นหนึ่งในจังหวัดที่ถูก “ยุบและรวมการปกครอง”
ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ตาม พระราชบัญญัติยุบและรวมการปกครองบางจังหวัด
พุทธศักราช 2485 ซึ่งกำหนดให้มีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2486
หลังจากนั้น รัฐได้ออก พระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดสมุทรปราการ
จังหวัดนนทบุรี จังหวัดสมุทรสาคร และจังหวัดนครนายก พุทธศักราช 2489
(ประกาศในราชกิจจานุเบกษา 9 พฤษภาคม 2489) โดย “จัดตั้งจังหวัดสมุทรปราการ”
ขึ้นใหม่จากการแยกอำเภอสำคัญหลายอำเภอ
(เช่น สมุทรปราการ บางพลี บางบ่อ พระประแดง) ออกจากการปกครองเดิม

จังหวัดนนทบุรี
— จากการถูกยุบ/ถูกรวมการปกครอง
กลับมาเป็นจังหวัดอีกครั้งในวันเดียวกับสมุทรปราการ
นนทบุรีถูกจัดอยู่ในกลุ่มจังหวัดที่ได้รับผลจาก พ.ร.บ. ยุบและรวมการปกครองบางจังหวัด
พ.ศ. 2485 (มีผล 1 มกราคม 2486) ก่อนจะได้สถานะ “จังหวัด” คืน
ด้วยพระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดสมุทรปราการ จังหวัดนนทบุรี จังหวัดสมุทรสาคร
และจังหวัดนครนายก พ.ศ. 2489 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษา 9 พฤษภาคม 2489
โดยกฎหมายฉบับนี้ระบุให้ “จัดตั้งจังหวัดนนทบุรี” จากการแยกอำเภอหลัก
(เช่น นนทบุรี ปากเกร็ด รวมถึงบางกรวย บางใหญ่ บางบัวทองตามที่กฎหมายกำหนด)
ออกจากการปกครองของจังหวัดเดิม เพื่อให้กลับมาเป็นจังหวัดอย่างเป็นทางการ

จังหวัดสมุทรสาคร
— เคยถูกยุบลง (มีผล 1 ม.ค. 2486) แล้วตั้งกลับในปี 2489
สมุทรสาครก็เป็นจังหวัดที่ถูกยุบภายใต้กรอบ พ.ร.บ. ยุบและรวมการปกครองบางจังหวัด
พ.ศ. 2485 ที่มีผลตั้งแต่ 1 มกราคม 2486 และในช่วงที่ถูกยุบ
พื้นที่การปกครองถูกไปรวมอยู่กับจังหวัดอื่นตามโครงสร้างในเวลานั้น
ก่อนจะถูก “ตั้งกลับ” ด้วยพระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดฯ พ.ศ. 2489
(ประกาศ 9 พฤษภาคม 2489) ซึ่งกำหนดให้แยกอำเภอสมุทรสาคร อำเภอกระทุ่มแบน
และอำเภอบ้านแพ้ว ออกจากการปกครองของจังหวัดเดิม
เพื่อ “จัดตั้งเป็นจังหวัดสมุทรสาคร” อีกครั้งอย่างเป็นทางการ