เธอคือคนแรกของโลก ที่รอดชีวิตแม้จะป่วยเป็นโรคพิษสุนัขบ้า

Jeanna Giese

เป็นชื่อที่ถูกกล่าวถึงเสมอในประวัติศาสตร์การแพทย์
เกี่ยวกับโรคพิษสุนัขบ้า เพราะเธอคือผู้ป่วยรายแรกที่มีรายงานทางวิชาการ
ยืนยันว่า “รอดชีวิตหลังเริ่มมีอาการของโรคพิษสุนัขบ้าแล้ว” ทั้งที่ไม่ได้รับวัคซีน/
อิมมูโนโกลบูลินป้องกันหลังสัมผัสเชื้อ (PEP) มาก่อน
ซึ่งเป็นสิ่งที่แทบเป็นไปไม่ได้ตามความเข้าใจเดิมของโรคนี้

เหตุการณ์เกิดขึ้นในปี 2004 ตอนเธออายุ 15 ปี โดยเธอมีประวัติสัมผัสค้างคาว
(เป็นแหล่งเสี่ยงสำคัญของพิษสุนัขบ้าในสหรัฐฯ) และประมาณหนึ่งเดือนหลังสัมผัส
จึงเริ่มมีอาการของโรค. รายงานระบุชัดว่าในช่วงก่อนป่วยเธอไม่ได้รับวัคซีนพิษสุนัขบ้า
เพื่อป้องกันหลังสัมผัสเชื้อ ซึ่งต่างจาก ผู้รอดชีวิตบางรายในอดีตที่มักเกี่ยวข้อง
กับการได้รับวัคซีนก่อนหรือหลังสัมผัสเชื้อในรูปแบบใดรูปแบบหนึ่ง

ทีมแพทย์ที่ดูแลเธอใช้การรักษาเชิงรุกแบบทดลอง โดยทำให้ผู้ป่วยอยู่ในภาวะ
โคมาทางการแพทย์ (induced coma) และให้ยาหลายชนิด เช่น ketamine,
midazolam รวมถึงยาต้านไวรัสบางตัวอย่าง ribavirin และ amantadine
พร้อมการดูแลในหอผู้ป่วยวิกฤตอย่างเข้มข้น เพื่อ “ประคองสมองและระบบสำคัญของร่างกาย”
ระหว่างที่รอให้ภูมิคุ้มกันตามธรรมชาติสร้างการตอบสนองต่อเชื้อ.
แนวทางนี้ถูกเรียกในเวลาต่อมาว่า Milwaukee protocol

กรณีของ Jeanna สำคัญมากเพราะทำให้โลกเห็นว่า “การรอดชีวิตหลังเริ่มมีอาการ”
อาจเกิดขึ้นได้ แม้จะพบได้น้อยมากและยังไม่ใช่มาตรฐานการรักษา
ที่ใช้ได้ผลสม่ำเสมอในทุกคน แต่ในเชิงสาธารณสุข สิ่งที่สำคัญยิ่งกว่าคือการตอกย้ำว่า
เมื่อโรคพิษสุนัขบ้าเริ่มแสดงอาการแล้ว มักเกือบเสียชีวิตแน่นอน
ดังนั้นทางที่ดีที่สุดคือป้องกันตั้งแต่ต้น—ล้างแผลทันทีหลังถูกกัด/ข่วน
และรีบพบแพทย์เพื่อพิจารณา PEP โดยเร็ว เพราะเป็นวิธี
ที่มีหลักฐานชัดเจนและช่วยป้องกันการเสียชีวิตได้