ปลาน้ำจืดที่ฮิตที่สุดในไทย คนไทยนิยมจับมาบริโภคมากที่สุด

ปลาน้ำจืดที่คนไทยนิยมและถูกจับบริโภคมากที่สุด

ปลาตะเพียน
– ประมาณ 6,000 ตัน/ปี
ปลาตะเพียนถือเป็นปลาน้ำจืดที่มีปริมาณการจับจากธรรมชาติ
มากที่สุดในประเทศไทย โดยอยู่ในระดับประมาณ 6,000 ตันต่อปี
และยังเป็นปลาที่พบได้แทบทุกแหล่งน้ำทั่วประเทศ ทั้งแม่น้ำ ลำคลอง หนองบึง
และพื้นที่น้ำท่วมตามฤดูกาล ความแพร่หลายนี้ทำให้ปลาตะเพียน
เป็นแหล่งโปรตีนสำคัญของชุมชนชนบทมาอย่างยาวนาน
ในเชิงเศรษฐกิจ ปลาตะเพียนมีบทบาทสำคัญในระบบประมงพื้นบ้าน
เพราะเป็นปลาที่จับได้ง่าย ต้นทุนต่ำ และสามารถจำหน่ายได้
ทั้งในรูปแบบสดและแปรรูป เช่น ตากแห้งหรือหมักดอง ทำให้มีมูลค่าทางอาหาร
สูงกว่าที่หลายคนคาดคิด นอกจากนี้ยังเป็นปลาที่ถูกนำไปใช้ในเมนูพื้นบ้านหลากหลาย
เช่น ปลาตะเพียนต้มเค็มที่นิยมในภาคกลาง และปลาตะเพียนทอดกรอบในตลาดท้องถิ่น
ซึ่งสะท้อนถึงความสำคัญของปลาชนิดนี้ในวัฒนธรรมอาหารไทย
แหล่งข้อมูล: กรมประมง (2565), รายงานสถิติสัตว์น้ำจืดประเทศไทย

ปลาดุก
– ประมาณ 4,000–4,500 ตัน/ปี
ปลาดุกเป็นหนึ่งในปลาน้ำจืดที่ได้รับความนิยมสูง
ทั้งในเชิงการบริโภคและการเพาะเลี้ยง โดยมีการจับจากธรรมชาติ
ร่วมกับผลผลิตจากฟาร์มรวมกันในระดับมากกว่า 4,000 ตันต่อปี
จุดเด่นของปลาดุกคือความสามารถในการปรับตัวสูง สามารถอาศัยอยู่ได้
ในน้ำที่มีออกซิเจนต่ำ เช่น คลอง นาข้าว และบ่อเลี้ยง
ทำให้เป็นปลาที่พบได้ทั่วทุกภูมิภาค
ในด้านอาหาร ปลาดุกถือเป็นวัตถุดิบที่มีความหลากหลายสูงมากในอาหารไทย
โดยเฉพาะเมนูรสจัด เช่น ปลาดุกผัดเผ็ด ปลาดุกย่าง และแกงป่า
เนื้อปลามีความมันและแน่นกำลังดี จึงเหมาะกับการปรุงอาหาร
ที่ต้องใช้เครื่องเทศเข้มข้น อีกทั้งในเชิงอุตสาหกรรมอาหาร ปลาดุกยังเป็นปลา
ที่มีการเลี้ยงเชิงพาณิชย์จำนวนมาก ทำให้มีความมั่นคงด้านอุปทานสูงกว่าปลาธรรมชาติหลายชนิด
แหล่งข้อมูล: กรมประมง (2565), รายงานการผลิตสัตว์น้ำจืดเชิงเศรษฐกิจ

ปลาช่อน
– ประมาณ 3,000–3,500 ตัน/ปี
ปลาช่อนเป็นปลานักล่าที่มีความสำคัญทั้งในระบบนิเวศ
และเศรษฐกิจประมงน้ำจืดของไทย โดยมีปริมาณการจับจากธรรมชาติ
อยู่ในระดับหลายพันตันต่อปี จุดเด่นของปลาชนิดนี้คือความทนทานสูง
สามารถอยู่ได้ทั้งในแหล่งน้ำธรรมชาติ นาข้าว และบ่อดิน ทำให้เป็นปลาที่ชาวบ้านรู้จัก
และบริโภคกันอย่างแพร่หลาย ในเชิงวัฒนธรรมอาหารไทย
ปลาช่อนถือเป็น “ปลาพรีเมียมพื้นบ้าน” เพราะมีเนื้อแน่น รสหวานธรรมชาติ
และแทบไม่มีกลิ่นคาว จึงถูกนำไปประกอบอาหารหลากหลายเมนู
เช่น ปลาช่อนเผาเกลือที่ได้รับความนิยมสูงในภาคกลาง และแกงส้มปลาช่อนในภาคใต้
รวมถึงปลาช่อนลุยสวนที่เป็นเมนูสุขภาพในร้านอาหารสมัยใหม่
ปลาชนิดนี้จึงมีมูลค่าทางตลาดสูงกว่าปลาน้ำจืดทั่วไป
แหล่งข้อมูล: กรมประมง (2565), รายงานประมงพื้นบ้านประเทศไทย

ปลานิล
– ประมาณ 2,000–3,000 ตัน (จากธรรมชาติ + ฟาร์ม)
ปลานิลเป็นปลาที่มีบทบาทสำคัญมากในระบบอาหารของประเทศไทย
แม้ส่วนใหญ่จะมาจากการเพาะเลี้ยงเชิงพาณิชย์ แต่ยังมีการจับจากแหล่งน้ำธรรมชาติ
ในบางพื้นที่ร่วมด้วย โดยรวมแล้วถือเป็นหนึ่งในปลา
ที่มีปริมาณการบริโภคสูงที่สุดในประเทศ จุดเด่นของปลานิลคือโตเร็ว เลี้ยงง่าย
และมีต้นทุนการผลิตต่ำ ในด้านการบริโภค ปลานิลถูกนำไปใช้ในเมนูพื้นฐานแทบทุกภูมิภาค
เช่น ปลานิลทอดกรอบ ปลานิลเผาเกลือ และปลานิลนึ่งมะนาว เนื่องจากเนื้อปลามีความนุ่ม
รสชาติไม่จัด และสามารถปรับเข้ากับเครื่องปรุงได้ง่าย ทำให้เป็นปลาหลักในครัวเรือนไทย
อีกทั้งยังเป็นสินค้าสำคัญของอุตสาหกรรมอาหารน้ำจืดที่สร้างรายได้ให้เกษตรกรจำนวนมาก
แหล่งข้อมูล: กรมประมง (2565), รายงานการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำไทย

ปลาไหล
– ประมาณ 1,000–1,500 ตัน/ปี
ปลาไหลเป็นปลาน้ำจืดที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจค่อนข้างสูง
แม้ปริมาณการจับจะไม่มากเมื่อเทียบกับชนิดอื่น แต่ยังคงเป็นที่นิยมในหลายภูมิภาค
โดยเฉพาะภาคอีสานและภาคเหนือ ซึ่งมีวัฒนธรรมการบริโภคปลาไหล
ในอาหารพื้นบ้านมายาวนาน ปลาไหลสามารถพบได้ในพื้นที่ชุ่มน้ำ ทุ่งนา
และลำคลองที่มีโคลน ในด้านอาหาร ปลาไหลถูกนำไปปรุงเป็นเมนูที่มีเอกลักษณ์
เช่น แกงปลาไหล ลาบปลาไหล และปลาไหลย่าง ซึ่งมักมีรสชาติเข้มข้น
และให้พลังงานสูง เนื้อปลาไหลมีความแน่นและมัน ทำให้เป็นแหล่งโปรตีนที่สำคัญ
ในบางชุมชนชนบท นอกจากนี้ปลาไหลยังมีราคาค่อนข้างสูงเมื่อเทียบกับปลาน้ำจืดทั่วไป
ทำให้มีบทบาททั้งในตลาดท้องถิ่นและตลาดพิเศษ
แหล่งข้อมูล: กรมประมง (2565), รายงานสัตว์น้ำเศรษฐกิจพื้นบ้าน