อำเภอที่ขอแยกตัวเป็นจังหวัด อำเภอล่าสุดของประเทศไทย

อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน

เป็นกรณีล่าสุดที่พบการยื่นเรื่องอย่างเปิดเผยเพื่อขอจัดตั้งเป็นจังหวัดใหม่ของไทย
เมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 2564 คณะก่อตั้งจังหวัดแม่สะเรียง ซึ่งนำโดยภาคประชาชนในพื้นที่
ได้ยื่นหนังสือต่อนายอำเภอแม่สะเรียง และมีการยื่นข้อเสนอต่อผู้ว่าราชการจังหวัดแม่ฮ่องสอน
เพื่อขอแยกพื้นที่โซนใต้ของจังหวัดออกมาตั้งเป็น “จังหวัดแม่สะเรียง”

ข้อเสนอมีเป้าหมายให้แม่สะเรียงเป็นศูนย์กลางการบริหารของพื้นที่ตอนใต้
ของแม่ฮ่องสอน โดยแนวคิดครอบคลุมอำเภอแม่สะเรียงและพื้นที่ใกล้เคียง
เช่น อำเภอสบเมย เหตุผลสำคัญคือระยะทางจากแม่สะเรียงไปยังศาลากลางจังหวัดแม่ฮ่องสอน
ประมาณ 164 กิโลเมตร ประกอบกับภูมิประเทศที่เป็นภูเขาและการเดินทางค่อนข้างยากลำบาก
ส่งผลให้ประชาชนเข้าถึงบริการภาครัฐได้ไม่สะดวกเท่าที่ควร

ผู้ผลักดันเห็นว่าหากยกระดับเป็นจังหวัด จะช่วยให้การวางแผนงบประมาณ
การจัดบริการสาธารณสุข การศึกษา ถนน และสาธารณูปโภคใกล้กับประชาชนมากขึ้น
อีกทั้งยังอาจช่วยเพิ่มศักยภาพด้านการท่องเที่ยว วัฒนธรรม และเศรษฐกิจท้องถิ่น
ของพื้นที่ลุ่มน้ำยวม–สาละวิน อย่างไรก็ดี เหตุผลด้านการพัฒนาเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ
เพราะการตั้งจังหวัดต้องพิจารณาความพร้อมเชิงโครงสร้างและผลกระทบต่อจังหวัดเดิมด้วย

สถานะของ “จังหวัดแม่สะเรียง” จึงยังเป็นข้อเสนอที่อยู่ในกระบวนการพิจารณา
ไม่ได้หมายความว่าได้รับอนุมัติแล้ว โดยต้องผ่านการตรวจสอบจากจังหวัด
กรมการปกครอง และกระทรวงมหาดไทย ตามเกณฑ์ด้านจำนวนประชากร พื้นที่
จำนวนอำเภอ ความพร้อมของส่วนราชการ และความจำเป็นพิเศษด้านภูมิศาสตร์หรือความมั่นคง
[แนวทางหลักเกณฑ์การจัดตั้งจังหวัด] ปัจจุบันแม่สะเรียงยังอยู่ในจังหวัดแม่ฮ่องสอน
และประเทศไทยยังมี 77 จังหวัด โดยจังหวัดบึงกาฬคือจังหวัดล่าสุดที่จัดตั้งสำเร็จในปี 2554