อำเภอยักษ์ที่ใหญ่ที่สุด มีพื้นที่กว้างขวางที่สุดในประเทศไทย

5 อำเภอที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย
บางแห่งใหญ่กว่าทั้งจังหวัดเสียอีก

ประเทศไทยมีอำเภอมากกว่า 900 แห่ง แต่ละอำเภอมีขนาดพื้นที่แตกต่างกันอย่างมาก
ตั้งแต่อำเภอขนาดเล็กบนเกาะกลางทะเล ไปจนถึงอำเภอขนาดใหญ่ที่ครอบคลุมภูเขา
ป่าไม้ และพื้นที่ชายแดนอันกว้างใหญ่ โดยเฉพาะในภาคตะวันตกของประเทศ
ซึ่งเป็นที่ตั้งของอำเภอที่มีพื้นที่มากที่สุดหลายแห่ง บางอำเภอมีขนาดใหญ่กว่า
พื้นที่ทั้งจังหวัดของประเทศไทยเสียอีก และหากพิจารณาตามขนาดพื้นที่ทางภูมิศาสตร์
สามารถจัดอันดับ 5 อำเภอที่ใหญ่ที่สุดของประเทศไทยได้ดังนี้

อันดับ 1 อำเภออุ้มผาง จังหวัดตาก
— 4,325.383 ตารางกิโลเมตร
อำเภออุ้มผางครองตำแหน่งอำเภอที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย
ด้วยขนาดประมาณ 2,703,364 ไร่ ตั้งอยู่ทางตอนใต้ของจังหวัดตาก
มีอาณาเขตติดต่อกับประเทศเมียนมา และมีลักษณะภูมิประเทศส่วนใหญ่
เป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อนและผืนป่าอันอุดมสมบูรณ์ อำเภอแห่งนี้เป็นที่ตั้ง
ของเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าอุ้มผางและน้ำตกทีลอซู ซึ่งได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในน้ำตก
ที่สวยงามและยิ่งใหญ่ที่สุดของประเทศไทย ด้วยพื้นที่อันกว้างใหญ่และสภาพภูมิประเทศ
ที่เข้าถึงได้ยาก ทำให้อุ้มผางมีชุมชนกระจายอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ
และมีเส้นทางคมนาคมที่ต้องผ่านภูเขาหลายช่วง หากเปรียบเทียบขนาดพื้นที่
อำเภออุ้มผางมีขนาดใหญ่กว่าจังหวัดสมุทรปราการ สมุทรสาคร และสมุทรสงครามรวมกันเสียอีก

อันดับ 2 อำเภอทองผาภูมิ จังหวัดกาญจนบุรี
— 3,655.171 ตารางกิโลเมตร
อำเภอทองผาภูมิเป็นอำเภอที่มีพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 2 ของประเทศไทย
ด้วยขนาดประมาณ 2,284,482 ไร่ ตั้งอยู่ทางตะวันตกของจังหวัดกาญจนบุรี
มีพรมแดนติดต่อกับประเทศเมียนมา และมีภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นเทือกเขา
ป่าไม้ และหุบเขาขนาดใหญ่ อำเภอแห่งนี้มีความสำคัญทางธรรมชาติอย่างมาก
เนื่องจากเป็นที่ตั้งของอุทยานแห่งชาติทองผาภูมิ รวมถึงพื้นที่ป่าที่เป็นส่วนหนึ่งของผืนป่าตะวันตก
นอกจากนี้ยังมีเขื่อนวชิราลงกรณ ซึ่งเป็นแหล่งกักเก็บน้ำและผลิตกระแสไฟฟ้า
ที่สำคัญของภูมิภาค ทองผาภูมิยังมีชื่อเสียงด้านการท่องเที่ยวธรรมชาติ
เช่น บ้านอีต่องและเหมืองปิล็อก ซึ่งตั้งอยู่ท่ามกลางภูเขาและมีอากาศเย็นในหลายช่วงของปี
แม้จะมีพื้นที่กว้างใหญ่ แต่พื้นที่จำนวนมากเป็นป่าและภูเขา
จึงมีความหนาแน่นของประชากรค่อนข้างต่ำ

อันดับ 3 อำเภอบ้านไร่ จังหวัดอุทัยธานี
— 3,621.492 ตารางกิโลเมตร
อำเภอบ้านไร่เป็นอำเภอที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดของจังหวัดอุทัยธานี
และใหญ่เป็นอันดับ 3 ของประเทศไทย ด้วยขนาดประมาณ 2,263,433 ไร่
มีพื้นที่กว้างใหญ่ครอบคลุมภูเขา ป่าไม้ และพื้นที่เกษตรกรรมทางตะวันตกของจังหวัด
อำเภอแห่งนี้มีความสำคัญด้านทรัพยากรธรรมชาติ เนื่องจากพื้นที่บางส่วน
เกี่ยวข้องกับเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่ง
ของกลุ่มป่ามรดกโลกทางธรรมชาติของประเทศไทย นอกจากนี้
บ้านไร่ยังมีความโดดเด่นด้านวิถีชีวิตและวัฒนธรรมท้องถิ่น โดยเฉพาะชุมชนชาวลาวครั่ง
ที่ยังคงรักษาประเพณีและภูมิปัญญาการทอผ้าเอาไว้ อีกทั้งยังมีสถานที่ท่องเที่ยวชื่อดัง
อย่างวัดถ้ำเขาวง ซึ่งตั้งอยู่ท่ามกลางภูเขาหินปูน แม้บ้านไร่จะเป็นอำเภอในจังหวัด
ที่ไม่ได้มีขนาดใหญ่มากนัก แต่พื้นที่ของอำเภอแห่งนี้กลับคิดเป็นสัดส่วนมหาศาลของจังหวัดอุทัยธานี

อันดับ 4 อำเภอสังขละบุรี จังหวัดกาญจนบุรี
— 3,349.383 ตารางกิโลเมตร
อำเภอสังขละบุรีมีพื้นที่ประมาณ 2,093,364 ไร่ เป็นอำเภอขนาดใหญ่ทางตอนเหนือ
ของจังหวัดกาญจนบุรี ตั้งอยู่บริเวณชายแดนไทย–เมียนมา มีลักษณะภูมิประเทศเป็นภูเขาสูง
ป่าไม้ และแหล่งน้ำขนาดใหญ่ โดยเฉพาะพื้นที่อ่างเก็บน้ำเขื่อนวชิราลงกรณ
อำเภอแห่งนี้มีเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่โดดเด่น เนื่องจากเป็นพื้นที่อยู่อาศัย
ของชุมชนหลากหลายกลุ่มชาติพันธุ์ ทั้งชาวไทย มอญ และกะเหรี่ยง
สถานที่สำคัญที่มีชื่อเสียงที่สุดแห่งหนึ่งคือสะพานอุตตมานุสรณ์ หรือสะพานมอญ
ซึ่งเป็นสะพานไม้ที่มีความยาวมากและเป็นสัญลักษณ์สำคัญของสังขละบุรี
อีกทั้งยังมีเมืองบาดาล ซึ่งเป็นบริเวณวัดเก่าที่บางส่วนจมอยู่ใต้น้ำหลังการสร้างเขื่อน
ด้วยขนาดพื้นที่อันกว้างใหญ่และสภาพภูมิประเทศที่เป็นภูเขา ทำให้อำเภอสังขละบุรี
มีพื้นที่ธรรมชาติที่ยังคงความอุดมสมบูรณ์อยู่เป็นจำนวนมาก

อันดับ 5 อำเภอศรีสวัสดิ์ จังหวัดกาญจนบุรี
— 3,295.950 ตารางกิโลเมตร
อำเภอศรีสวัสดิ์มีพื้นที่ประมาณ 2,059,969 ไร่ เป็นอำเภอที่มีพื้นที่ใหญ่
เป็นอันดับ 5 ของประเทศไทย และเป็นอำเภอแห่งที่ 3 ของจังหวัดกาญจนบุรี
ที่ติดอยู่ใน 5 อันดับแรก พื้นที่ส่วนใหญ่ของอำเภอประกอบด้วยเทือกเขา ป่าไม้
และอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ โดยเฉพาะเขื่อนศรีนครินทร์ ซึ่งเป็นแหล่งผลิตกระแสไฟฟ้า
และแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของจังหวัด นอกจากนี้ ยังเป็นที่ตั้งของอุทยานแห่งชาติเอราวัณ
ซึ่งมีน้ำตกเอราวัณ 7 ชั้นเป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงระดับประเทศ
รวมถึงอุทยานแห่งชาติเขื่อนศรีนครินทร์ที่ครอบคลุมพื้นที่ป่าอันกว้างใหญ่
แม้ศรีสวัสดิ์จะอยู่ไม่ไกลจากตัวเมืองกาญจนบุรีมากนักเมื่อเทียบกับอำเภอชายแดนบางแห่ง
แต่ลักษณะภูมิประเทศที่เป็นภูเขาและมีแหล่งน้ำขนาดใหญ่ ทำให้การเดินทาง
ระหว่างชุมชนบางพื้นที่ต้องใช้เส้นทางอ้อมภูเขาหรือเดินทางทางน้ำ