อำเภอพิเศษของ ประเทศไทย ที่ถูกประกาศ ตั้งขึ้นพร้อมกัน

 "อำเภอเฉลิมพระเกียรติ" อำเภอพิเศษที่จัดตั้งขึ้นพร้อมกัน

ประเทศไทยมีอำเภอชื่อ “เฉลิมพระเกียรติ” อยู่ 5 แห่ง ใน 5 จังหวัด ทั้งห้าแห่งมีที่มาพิเศษ เพราะได้รับการจัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2539 เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เนื่องในโอกาสฉลองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี และเป็นกรณีพิเศษที่ไม่ได้ผ่านขั้นตอนการเป็นกิ่งอำเภอแบบที่พบได้ทั่วไปในหลายพื้นที่

 1. อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา 

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของตัวจังหวัดนครราชสีมา ได้รับการจัดตั้งขึ้นเป็นกรณีพิเศษเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2539 โดยแบ่งเขตพื้นที่จากอำเภอเมืองนครราชสีมาและอำเภอจักราชมาจัดตั้งเป็นอำเภอใหม่ การจัดตั้งครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของการเฉลิมพระเกียรติในวาระครองราชย์ครบ 50 ปีของรัชกาลที่ 9 ปัจจุบันพื้นที่มีความเกี่ยวข้องกับวิถีเกษตรกรรมและมีแม่น้ำมูลเป็นแหล่งน้ำสำคัญต่อการดำรงชีวิตของประชาชน

2. อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครศรีธรรมราช

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นหนึ่งในห้าอำเภอที่ได้รับการจัดตั้งขึ้นในวาระมหามงคลปี 2539 โดยใช้ชื่อเดียวกันเพื่อแสดงถึงการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 เอกสารประวัติศาสตร์ระบุว่ามีการดำเนินการจัดตั้งอำเภอแห่งนี้ในช่วงเดียวกับอำเภอเฉลิมพระเกียรติอีกสี่จังหวัด และมีพระราชกฤษฎีกาที่เกี่ยวข้องประกาศในราชกิจจานุเบกษาในปีดังกล่าว ปัจจุบันอำเภอนี้เป็นส่วนหนึ่งของการปกครองระดับอำเภอในจังหวัดนครศรีธรรมราช

 3. อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน มีความโดดเด่นจากการเป็นอำเภอชายแดนทางตอนเหนือของจังหวัด โดยจัดตั้งขึ้นจากการรวมพื้นที่ตำบลห้วยโก๋น ซึ่งเดิมอยู่ในอำเภอทุ่งช้าง กับตำบลขุนน่าน ซึ่งเดิมอยู่ในอำเภอบ่อเกลือ การจัดตั้งมีผลในวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2539 และเป็นการจัดตั้งกรณีพิเศษโดยไม่ผ่านการเป็นกิ่งอำเภอมาก่อน พื้นที่นี้มีชายแดนติดกับ สปป.ลาว และมีภูมิประเทศเป็นภูเขาเป็นส่วนใหญ่ จึงมีเอกลักษณ์ทั้งด้านภูมิศาสตร์ วิถีชีวิตชุมชน และความสำคัญของการค้าชายแดน

 4. อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดบุรีรัมย์

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดบุรีรัมย์ เป็นอีกหนึ่งอำเภอที่ได้รับการจัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2539 เพื่อร่วมเฉลิมพระเกียรติในโอกาสฉลองสิริราชสมบัติครบ 50 ปีของรัชกาลที่ 9 เช่นเดียวกับอำเภอชื่อเดียวกันในจังหวัดอื่น การตั้งอำเภอใหม่ในครั้งนั้นเป็นส่วนหนึ่งของการปรับเขตการปกครองให้เหมาะสมกับพื้นที่และการบริหารราชการในระดับท้องถิ่น ปัจจุบันชื่ออำเภอแห่งนี้ยังสะท้อนถึงวาระสำคัญทางประวัติศาสตร์ของประเทศที่เชื่อมโยงกับการจัดตั้งอำเภอทั้งห้าแห่ง

 5. อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี ได้รับการจัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2539 โดยแบ่งพื้นที่จากอำเภอเมืองสระบุรี จำนวน 6 ตำบล ได้แก่ ห้วยบง บ้านแก้ง ผึ้งรวง เขาดินพัฒนา พุแค และหน้าพระลาน เพื่อจัดตั้งเป็นอำเภอใหม่ การจัดตั้งมีความเชื่อมโยงกับวาระครองราชย์ครบ 50 ปีของรัชกาลที่ 9 และบริบทของโครงการพัฒนาพื้นที่อันเนื่องมาจากพระราชดำริบริเวณวัดมงคลชัยพัฒนา ซึ่งมีความสำคัญต่อการจัดการน้ำและการเกษตรในพื้นที่ โดยมีพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งอำเภอประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2539 และมีผลตั้งแต่วันที่ 5 ธันวาคมปีเดียวกัน